logo

އިސްލާމީ އުސޫލަށް ހެދުން އެޅުން

profile

ޒިދާން މުޙައްމަދު - 24 ޖުލައި 2025 - 05:36

އަހަރެމެން ހެދުން އަޅަންވީ ގޮތުގެ ފުރިހަމަ މިސާލު ކީރިތި ޤުރްއާނުގައި ބަޔާންކޮށްދެއްވާފައިވެއެވެ. އައްނޫރު ސޫރަތުގެ 31 ވަނަ އާޔަތުގެ މާނައީ:

https://wamco.com.mv/

"އަދި މުއުމިން އަންހެނުންނަށް އެކަނބަލުންގެ ބެލުންތައް ތިރިކުރުމަށާއި، އެކަނބަލުންގެ ފަރުޖު ތައް ރައްކާތެރިކުރުމަށް ކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވާށެވެ! އަދި އެކަނބަލުންގެ ޒީނަތުގެ ތެރެއިން ފާޅުވެގެންވާތަން ފިޔަވައި (އެބަހީ: މޫނާއި ދެއަތްތިލަ ފިޔަވައި) އެކަނބަލުންގެ ޒީނަތް ފާޅުނުކުރާހުށިކަމެވެ! އަދި އެކަނބަލުންގެ ބުރުގާތައް، އެކަނބަލުންގެ ކަރުވަޅުތަކުގައި އަޅައިނިވައިކުރާހުށިކަމެވެ! އަދި އެކަނބަލުންގެ ފިރިންނަށް، ނުވަތަ އެކަނބަލުންގެ ބަފައިންނަށް، ނުވަތަ އެކަނބަލުންގެ ފިރިންގެ ބަފައިންނަށް، ނުވަތަ އެކަނބަލުންގެ ފިރިހެން ދަރިންނަށް، ނުވަތަ އެކަނބަލުންގެ ފިރިންގެ ފިރިހެން ދަރިންނަށް، ނުވަތަ އެކަނބަލުންގެ އަޚުންނަށް، ނުވަތަ އެކަނބަލުންގެ އަޚުންގެ ފިރިހެން ދަރިންނަށް، ނުވަތަ އެކަނބަލުންގެ އުޚުތުންގެ ފިރިހެން ދަރިންނަށް، ނުވަތަ އެކަނބަލުންގެ ތެރެއިންވާ އަންހެނުންނަށް، ނުވަތަ އެކަނބަލުންނަށް މިލްކުވެގެންވާ އަޅުންނަށް، ނުވަތަ ފިރިހެނުންގެ ތެރެއިން އެދުންވެރި ކަމެއް ނުހިނގާވަރުގެ ގެންގުޅޭ މީހުންނަށް، ނުވަތަ އަންހެނުންގެ އަޢުރަތައް ނޭނގޭވަރުގެ ކުޑަކުއްޖާއަށް މެނުވީ، އެކަނބަލުންގެ ޒީނަތް ފާޅުނުކުރާހުށިކަމެވެ! އަދި އެކަނބަލުންގެ (ގަހަނާއާއި) ޒީނަތުގެ ތެރެއިން، ވަންހަނާވެފައިވާ ތަކެތި އެންގުމަށްޓަކައި، ފައިތިލަތަކުން (ބިމުގައި) އެކަނބަލުން ނުތަޅާހުށިކަމެވެ! އޭ މުއުމިނުންނޭވެ! ތިއަބައިމީހުން އެންމެން ﷲއަށް ތައުބާ ވާށެވެ! (އެއީ) ތިއަބައިމީހުން ދިންނަވައި، ނަޞީބު ލިބުމަށްޓަކައެވެ."

މުސްލިމް އަންހެނުންގެ ބުރުގާ ނުވަތަ ހިޖާބަކީ އެކަނބަލުންގެ ހިމާޔަތެކެވެ. އިސްލާމީ ޙިޖާބު ފުރިހަމަވާނީ އަންނަނިވި ޝަރުޠުތައް ފުރިހަމަވުމުންނެވެ. އަދި ހަމަ އެހެންމެ ޙިޖާބުގެ ޙަޤީޤީ މަޤްޞަދު ޙާޞިލްވާނީ މި ޝަރުޠުތައް ފުރިހަމަވުމުންނެވެ.

އޭނާގެ ހަށިގަނޑު އެއްކޮށް ނިވާވާ ހެދުމެކެވެ. ހިލޭ ފިރިހެނުންނަށް ފެންނަހެން ޒީނަތްތެރި ކުރެވިފައިވައިވާ ހެދުމެއްނޫނެވެ. އަދި އެމީހުންގެ ސަމާލުކަން ހޯދުމަށްޓަކައި ވިދާ ބަބުޅާގޮތަށް ޖަރީކުރެވިފައިވާ ހެދުމެއްވެސް ނޫނެވެ. ހަށިގަނޑުގެ ވަނާތައް ފެންނަގޮތަށް ހުންނަ، ކަނދޮޅުދުލި ފަދަ ތުނި ހެދުމެއްނޫނެވެ. ހަށިގަނޑުގެ ވަނާތަކުގެ ބައްޓަން ފާޅުވާގޮތަށް ހުންނަ ގަޔަށް ބާރު ހެދުމެއްވެސް ނޫނެވެ. ފިރިހެނުން ލާ ހެދުމާއި ވައްތަރު ހެދުމެއްނޫނެވެ. އަދި ލާދީނީ އުޞޫލުތަކުގެ ހެދުމެއްވެސް ނޫނެވެ. ދެއްކުންތެރިކަމާއި ބޮޑާކަން އެކުލެވިފައިވާ ހެދުމެއްވެސް ނޫނެވެ. މީހުންގެ ސަމާލުކަން ހޯދުމާއި މީހުންގެ ހިތްތައް އޭނާއަށް ލެންބުމަށާއި ވަސްވާސް އުފެއްދުމަށް ލާ ހެދުމެއްވެސް ނޫނެވެ.

ރަސޫލު ﷲ ޞައްލަ ﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމް ޙަދީޘް ކުރައްވާފައިވެއެވެ.

“مَنْ لَبِسَ ثَوْبَ شُهْرَةٍ فِي الدُّنْيَا أَلْبَسَهُ اللهُ ثَوْبَ مَذِلَّةٍ يَوْمَ القِيَامَةِ” މާނައި: “ދުނިޔެމަތީގައި ދެއްކުންތެރިކަމުގެ ހެދުން އަޅައިފި މީހާ، ޤިޔާމަތް ދުވަހުން މާތް ﷲ ނިކަމެތިކަމުގެ ހެދުން އަޅުއްވާހުއްޓެވެ.” (އަބޫދާއޫދްގެ ކިބައިން ރިޥާވެފައިވާ ޞައްޙަ ޙަދީޘެއް).

ޒަކަރިއްޔާ އަލްއަންޞާރީ ޝަރްޙުލް ބަހުޖަތި ގައި ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ. “ފެންނަ އެއްޗެއް އެހެން މީހުންނަށް ކިޔައިދޭން ނޭނގޭ ޢުމުރުގެ ކުއްޖާގެ ކުރިމަތީގައި ޢައުރަ ކަޝްފުކުރުން ހުއްދަވެގެންވެއެވެ.” شرح البهجة (4/98)

މިއީ ރަނގަޅު މިންގަނޑެކެވެ. ފެންނަ އެއްޗެއް އެހެންމީހުންނަށް ކިޔައިދޭން ނޭނގޭ ޢުމުރުގެ ކުދީން މިސާލަކަށް އެއް އަހަރު ނުވަތަ ދޮޅު އަހަރުގެ ކުދީންގެ ކުރިމަތީގައި ޢައުރަ ކަޝްފުކުރުން ހުއްދަވެގެންވެއެވެ. އަދި، ފެންނަ އެއްޗެއް ކިޔައިދޭން އެނގޭ ކުދީން މިސާލަކަށް ދެ އަހަރު ނުވަތަ ތިން އަހަރުގެ ކުދީންގެ ކުރިމަތީގައި ޢައުރަ ކަޝްފުކުރުން ހުއްދަވެގެން ނުވެއެވެ. މިކަމުގައި ހެދި ބޮޑުވުމާއި ވާހަކަ ދެއްކުމުގައި އެކި ކުދީން ތަފާތު ވާނޭކަން ސަމާލުކަން ދޭންވާނެއެވެ. ބައެއް ކުދީން ވަރަށް އަވަހަށް ހެދިބޮޑުވެ، ވާހަކަ ދައްކަން ފަށައެވެ. އަނެއްބައިކުދީންގެ މިކަންކަން ތަންކޮޅެއްލަހެވެ.

މައިންބަފައިން ދަރީން ކުރިމަތީގައި ހެދުން ބާލައި، ހެދުން ލާ ހެދުންވެސް މި ދެންނެވި ޢައުރަ ކަޝްފުކުރުމުގެ ތެރެއަށް ވަންނާނެއެވެ. އެއީ މަންމަ އަންހެން ދަރިފުޅުގެ ކުރިމަތީގައި ވިޔަސް، ބައްޕަ ފިރިހެން ދަރިފުޅުގެ ކުރިމަތީގައި ވިޔަސް މެއެވެ. އިސްލާމްދީނުގައި ދަރީން ތަރުބިއްޔަތުކުރަންވާނީ ޢައުރަ ނިވާކުރުމާއި ފޮރުވުމުގެ މައްޗަށް ވީހާވެސް ބޮޑަށް ބާރުއަޅައިގެންނެވެ.

ލުއިފަސޭހަ ދީނުގެ ނަމުގައި ނުވަތަ ތަރައްޤީގެ ނަމުގައި ނުވަތަ އެނޫން ނަމެއްގައި ވިޔަސް ނުވަތަ ކޮންމެ މަޤްޞަދެއްގައި ކަމަށްވިޔަސް މުސްލިމުންގެ ޢައުރަ ނިވާނުކޮށް އުޅުމަކީ ކޮށްގެންވާނޭ ކަމެއް ނޫނެވެ. އެއީ ފިރިހެނުންކަމަށްވިޔަސް ނުވަތަ އަންހެނުންކަމަށްވިޔަސް މެއެވެ.

https://etukuri.mv/
https://eportal.mwsc.com.mv/e-pay